De Commissie van Welstand en Monumenten

Het is moeilijk te vinden tussen de lage loofbomen en het dichtbegroeide struikgewas. Maar hier, diep in de bossen van nationaal park Voxel op Zand, kan men de restanten vinden van wat eens het kapitale buitenverblijf van turfmagnaat Janshonck Verstruyk was.

Hij liet de villa in 1861 bouwen om naar eigen zeggen "dichterbij mijn geliefde werkvolk te verkeren". In realiteit was Janshonck Verstruyk een brutale, "lompe" man welke vreesde voor opstand en rebellie in zijn legertje van plaggenstekers. Hij was dan ook vaak te vinden in zijn buitenverblijf om een oogje in het zeil te houden.

Na diens overlijden in 1906 werd de villa, welke inmiddels symbool was geworden van het kwaad wat Janshonck was, door woedende plaggenstekers en plunderaars ontdaan van al zijn grandeur en rijkdom en tot slot in brand gestoken. De toenmalige brigadier hield het op blikseminslag om de gemoederen te bedaren en de zaak zo spoedig mogelijk te doen sluiten en vergeten.

De villa scheen een kelder te hebben welke toegang zou bieden tot een labyrint waar Janshonck trachtte zijn buit veilig te stellen voor het geval plunderaars toegang zouden verkrijgen tot het huis. Deze schatten werden bewaakt door allerhande vallen en, naar men zegt, wilde beesten.

Als men goed zoekt tussen de met klimplanten en varens overwoekerde ruïne kan men op de plaats waar vroeger een provisieruimte was een zwaar stalen luik ontwaren. Onbekenden (hardnekkige geruchten hebben het over sympathisanten van Verstruyk) hebben niet lang na de catastrofale brand de toegang onder dit luik volgestort met puin en steengruis en het luik verzwaard om verdere toegang te ontzeggen.

Stemmen gaan op om alsnog toegang tot de kelder te verkrijgen om voor eens en voor altijd de waarheid omtrent dit geheimzinnige, gehate en prominent historische figuur boven tafel te krijgen. Mocht het zover komen, dan zal uw heemkundekring �??Dûn Hontige Fánt�?� hier natuurlijk uitgebreid verslag van doen.